AI Có Thể Trở Thành Mối Đe Dọa Đối Với Bảo Mật Crypto? Bitcoin Giảm Bốn Ngày Liên Tiếp

Đúng là “phúc bất trùng lai, họa vô đơn chí”. Từ những cảnh báo liên quan đến AI và máy tính lượng tử, ví Bitcoin trị giá hơn 1 tỷ USD của chính phủ Mỹ bất ngờ dịch chuyển, giá dầu tăng mạnh, cho đến áp lực lạm phát và cổ phiếu công nghệ điều chỉnh — tất cả khiến tâm lý nhà đầu tư trở nên căng thẳng hơn.

Bitcoin giảm bốn ngày liên tiếp

Không chỉ Bitcoin, phần lớn thị trường crypto đều chìm trong sắc đỏ. Ethereum giảm khoảng 4%, BNB mất 5%, XRP giảm hơn 3%, Solana giảm gần 6% và một số altcoin còn điều chỉnh mạnh hơn.

Thị trường chứng khoán Mỹ cũng không tránh khỏi áp lực. Nasdaq giảm khoảng 1,3%, S&P 500 mất 0,5%, trong khi Dow Jones gần như đi ngang. Dù vậy, cần nhớ rằng S&P 500 và Nasdaq vừa thiết lập mức cao mới nên một phiên điều chỉnh nhẹ chưa phải tín hiệu quá đáng lo.

Lợi suất trái phiếu Mỹ đã hạ nhiệt đôi chút nhưng vẫn duy trì ở vùng rất cao, với lợi suất kỳ hạn dài quanh 5,2%. Điều này tiếp tục tạo ra lực cản đối với cổ phiếu tăng trưởng và crypto.

Khi lợi suất trái phiếu cao, nhà đầu tư có thể nhận được lợi nhuận tương đối hấp dẫn từ một tài sản được xem là an toàn. Vì vậy, dòng tiền sẽ thận trọng hơn khi phân bổ vào Bitcoin hoặc các cổ phiếu có mức định giá cao.

AI có thể trở thành mối đe dọa đối với bảo mật crypto?

Thông tin gây tranh luận nhiều nhất trong ngày đến từ Justin Drake, một nhà nghiên cứu có ảnh hưởng tại Ethereum Foundation. Ông đặt ra rủi ro rằng sự phát triển nhanh chóng của AI có thể giúp con người tìm ra những phương pháp toán học mới để phá vỡ một số hệ thống mật mã hiện nay.

Điều khiến cộng đồng lo lắng là Justin Drake cho rằng kịch bản này có thể xuất hiện sớm nhất trong vòng hai tháng. Đây chỉ là một dự đoán, chưa có bằng chứng cho thấy AI hiện tại đã đủ khả năng suy ra khóa cá nhân từ khóa công khai. Tuy nhiên, vì người đưa ra cảnh báo là một nhân vật có chuyên môn và tiếng nói trong ngành, thị trường không thể hoàn toàn làm ngơ.

Trước đây, khi nói đến mối đe dọa đối với Bitcoin và crypto, phần lớn sự chú ý tập trung vào máy tính lượng tử. Nếu một máy tính lượng tử đủ mạnh và ổn định xuất hiện, nó có thể đe dọa những hệ thống mật mã đang bảo vệ không chỉ blockchain mà còn ngân hàng, bệnh án, dữ liệu doanh nghiệp và bí mật quốc gia.

Europol cũng kêu gọi các tổ chức và dự án crypto sớm xây dựng kế hoạch chuyển đổi sang những giải pháp có khả năng chống lại máy tính lượng tử. Đây là việc cần chuẩn bị trước, bởi nâng cấp một mạng lưới phi tập trung sẽ khó khăn và mất nhiều thời gian hơn so với hệ thống do một công ty kiểm soát.

Địa chỉ ví, khóa công khai và khóa cá nhân

Để hiểu rủi ro này, chúng ta có thể hình dung theo một cách đơn giản.

Địa chỉ ví giống như địa chỉ nhà. Người khác có thể biết địa chỉ để gửi thư cho bạn, nhưng điều đó không đồng nghĩa họ có thể bước vào nhà.

Khóa công khai giống như việc người khác nhìn thấy cấu trúc của ổ khóa trên cửa. Còn khóa cá nhân chính là chiếc chìa khóa dùng để mở ổ khóa đó.

Trong điều kiện hiện tại, dù biết khóa công khai, máy tính vẫn không thể dễ dàng tính ngược lại để tìm ra khóa cá nhân. Nhưng giả thuyết được đặt ra là AI có thể phát hiện một “đường tắt” toán học mà con người chưa từng biết đến.

Máy tính lượng tử có thể được xem là một công cụ đủ mạnh để phá ổ khóa bằng sức mạnh tính toán. Trong khi đó, AI có thể tìm ra cách mở ổ khóa mà không cần thử toàn bộ các chìa khóa. Đây là hai loại rủi ro khác nhau và một hệ thống bảo mật trong tương lai có thể phải đối phó với cả hai.

Justin Drake cho rằng một lớp bảo vệ tạm thời là chuyển tài sản sang địa chỉ mới chưa từng thực hiện giao dịch gửi đi. Trong một số cấu trúc ví, khóa công khai chỉ lộ ra khi tài sản được chi tiêu. Nếu ví chưa từng gửi tài sản, kẻ tấn công sẽ có ít thông tin hơn để khai thác.

Tuy nhiên, đây không phải giải pháp hoàn chỉnh. Việc vội vàng di chuyển tài sản cũng tạo ra rủi ro thao tác sai, bị lừa đảo hoặc để lộ cụm từ khôi phục.

Vitalik Buterin đồng tình rằng ngành crypto phải nghiêm túc nghiên cứu vấn đề, nhưng không cho rằng mọi người cần hoảng loạn ngay bây giờ. Chính Vitalik cũng thừa nhận ông từng mất nhiều tiền vì hấp tấp chuyển tài sản giữa các ví hơn là vì bị hack.

Điểm quan trọng nhất là hiện chưa có bằng chứng thực tế cho thấy Bitcoin hoặc Ethereum đã bị AI phá vỡ. Đây là một rủi ro lý thuyết cần chuẩn bị, không phải thông báo rằng mạng lưới sắp bị tấn công.

Nếu công nghệ phá khóa đã tồn tại, tại sao chưa ai sử dụng?

Một số ý kiến cho rằng việc ít xuất hiện các nghiên cứu công khai về AI và mật mã có thể đồng nghĩa một tổ chức nào đó đã đạt được bước tiến lớn nhưng giữ bí mật, tương tự Dự án Manhattan trong Thế chiến thứ hai.

Tuy nhiên, lập luận ngược lại cũng rất hợp lý.

Nếu một cá nhân hoặc tổ chức đã có khả năng suy ra khóa cá nhân từ khóa công khai, mục tiêu đầu tiên của họ có lẽ không phải một chiếc ví nhỏ của nhà đầu tư bình thường. Họ sẽ nhắm đến ví của các sàn giao dịch, tổ chức lớn hoặc những địa chỉ Bitcoin đời đầu được cho là liên quan đến Satoshi Nakamoto.

Chỉ cần một trong những ví này bị tấn công, toàn bộ thị trường sẽ lập tức biết một công nghệ mới đã xuất hiện. Cho đến nay, chúng ta chưa thấy bằng chứng như vậy.

Vì thế, phần hợp lý trong cảnh báo là ngành crypto phải có kế hoạch nâng cấp bảo mật. Còn mốc thời gian “hai tháng” vẫn chỉ là một phỏng đoán và không nên được xem như sự thật đã được xác nhận.

Chính phủ Mỹ di chuyển hơn 1 tỷ USD Bitcoin

Một thông tin khác gây áp lực tâm lý là việc hơn 1 tỷ USD Bitcoin liên quan đến vụ hack Bitfinex năm 2016 được di chuyển. Một phần đáng kể trong số đó đã được chuyển tới Coinbase Prime.

Coinbase Prime vừa cung cấp dịch vụ lưu ký, vừa hỗ trợ giao dịch cho các tổ chức. Vì vậy, việc Bitcoin được đưa đến đây có thể được diễn giải theo hai hướng: chính phủ Mỹ đang thay đổi hoặc đa dạng hóa đơn vị lưu ký; hoặc số Bitcoin này đang được chuẩn bị để bán hay hoàn trả cho các nạn nhân.

Chúng ta chưa có đủ thông tin để kết luận.

Ngay cả trong trường hợp tài sản được hoàn trả cho nạn nhân, điều đó cũng không có nghĩa toàn bộ Bitcoin sẽ lập tức bị bán ra. Việc phân phối thường diễn ra theo nhiều đợt và không phải người nhận nào cũng muốn bán.

Thị trường từng lo lắng trong nhiều năm về lượng Bitcoin liên quan đến Mt. Gox. Cuối cùng, khi việc hoàn trả thực sự diễn ra, tác động cũng không nghiêm trọng như những kịch bản mà nhiều người đã tưởng tượng.

Con số 1 tỷ USD nghe rất lớn, nhưng trong một thị trường có thanh khoản toàn cầu, đây không phải vấn đề nghiêm trọng nhất nếu nhìn về dài hạn.

Giá dầu tăng trở lại, áp lực lạm phát chưa biến mất

Giá dầu có thời điểm tăng khoảng 4% sau những diễn biến mới tại Trung Đông và ảnh hưởng của một cơn bão tại khu vực Vịnh Mexico.

Tổng thống Trump cho biết Mỹ chưa tấn công Iran trước cuộc bầu cử giữa kỳ. Thông tin này ban đầu giúp thị trường bớt lo lắng, nhưng không có nghĩa rủi ro xung đột đã kết thúc. Các vụ tấn công liên quan đến Iran và lực lượng Houthi tiếp tục gây bất ổn, trong khi thời tiết xấu khiến một số công ty phải giảm sản lượng dầu tại Vịnh Mexico.

Dầu tăng sẽ khiến câu chuyện lạm phát phức tạp hơn. Năng lượng tác động đến chi phí vận chuyển, sản xuất và sinh hoạt. Nếu giá dầu duy trì ở mức cao, Fed sẽ càng khó nới lỏng chính sách tiền tệ.

Một nghiên cứu của Fed New York cũng cho rằng thuế quan đã góp phần làm giá của một số nhóm hàng hóa tăng lên. Dù kết quả này dựa trên mô hình ước tính và không thể chứng minh tuyệt đối điều gì sẽ xảy ra nếu không có thuế quan, nó vẫn tạo thêm áp lực chính trị trước cuộc bầu cử giữa kỳ.

Điểm tích cực là tác động của thuế quan thường mang tính một lần. Sau khi mức giá mới được thiết lập, lạm phát trong tương lai sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào tiền lương, năng lượng, nhà ở và nhu cầu tiêu dùng.

Dòng tiền dài hạn vẫn âm thầm xây dựng

Giữa rất nhiều tin xấu, quá trình chấp nhận crypto vẫn tiếp tục.

Standard Chartered tại Singapore đang chuẩn bị cung cấp dịch vụ lưu ký crypto, stablecoin và tài sản token hóa. Cactus Custody cũng ra mắt giải pháp lưu ký tại Thụy Sĩ, nơi tài sản crypto của khách hàng được tách riêng khỏi tài sản của công ty trong trường hợp phá sản.

Samsung Wallet dự kiến hỗ trợ chuyển USDC trên Solana cho người dùng Galaxy tại Mỹ. Châu Âu tiếp tục triển khai MiCA, yêu cầu các sàn loại bỏ những stablecoin chưa đáp ứng quy định. Những bước đi này cho thấy crypto đang dần được tích hợp vào hệ thống tài chính và công nghệ phổ thông.

Một chia sẻ tại TOKEN2049 cũng cho rằng người giàu mua Bitcoin chủ yếu để nắm giữ dài hạn, không phải tìm kiếm lợi nhuận nhanh. Tuy nhiên, khảo sát của JPMorgan cho thấy mức độ phân bổ của các văn phòng quản lý tài sản gia đình vào crypto vẫn còn rất thấp. Điều đó đồng nghĩa thị trường vẫn còn nhiều dư địa nếu Bitcoin tiếp tục được công nhận như một tài sản đa dạng hóa.

Đừng để một ngày nhiều tin xấu phá vỡ kế hoạch dài hạn

Bitcoin đang gặp sóng gió, nhưng chúng ta cần phân biệt rõ giữa ba loại rủi ro: biến động giá ngắn hạn, sự kiện có thể tạo nguồn cung và những vấn đề công nghệ dài hạn.

Cảnh báo về AI và máy tính lượng tử là vấn đề cần nghiên cứu nghiêm túc, nhưng chưa phải bằng chứng Bitcoin đã bị phá vỡ. Việc ví chính phủ Mỹ dịch chuyển tài sản cũng chưa đồng nghĩa số Bitcoin đó sẽ được bán. Giá dầu và lợi suất cao là áp lực thực tế hơn đối với thị trường ở thời điểm hiện tại.

Khi tin xấu xuất hiện dồn dập, tâm lý thường khiến mọi vấn đề trông nghiêm trọng hơn bản chất của chúng. Đây là lúc nhà đầu tư cần giảm cảm xúc, hạn chế đòn bẩy và xem từng thông tin dựa trên bằng chứng thay vì tiêu đề.

Thị trường sẽ luôn có sóng gió. Điều quyết định kết quả dài hạn không phải khả năng dự đoán chính xác từng phiên, mà là cách chúng ta quản lý rủi ro khi sự bất định xuất hiện.

Bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin, không phải lời khuyên đầu tư.